Mesto gde je snimljen prvi srpski film: Nekada su tu sedeli Tito, Kapor i kraljica Elizabeta

Postoje u Beogradu adrese koje nisu samo geografske tačke, već čiste emocije sačuvane u kaldrmi, pesmi i zveckanju čaša. U samom srcu Skadarlije, čuvene četvrti koja decenijama predstavlja dušu i kulturni identitet prestonice, ove godine ponovo su otvorena vrata legendarne kafane „Ima dana“.

Za Beograd, Skadarlija nikada nije bila obična ulica. Bila je i ostala živopisna pozornica na kojoj su se ukrštali putevi umetnika, intelektualaca, svetskih državnika i običnih prolaznika koji su želeli da osete autentični duh grada.

Od prvog srpskog filma do umetničke kolonije

Priča o objektu u Skadarskoj 38 počinje mnogo pre nego što je u njoj potekla prva čaša vina. Upravo je u dvorištu ove kuće 1910. godine snimljen deo prvog srpskog igranog filma „Karađorđe“, pod rediteljskom palicom čiča Ilije Stanojevića.

Između dva svetska rata, ovaj prostor bio je prava mala umetnička oaza. Pod istim krovom živela je i stvarala glumačka i književna elita tog vremena – od Save Todorovića i Milorada Gavrilovića, preko Jovana Antonijevića Đede, pa sve do čuvenog pesnika Tina Ujevića, piše Istorijski zabavnik.

 

View this post on Instagram

 

A post shared by Restoran Ima Dana (@imadanaskadarlija)

Stari zapisi svedoče da je ovo dvorište funkcionisalo kao neformalna umetnička kolonija, okupljajući pisce, glumce i muzičare koji su oblikovali kulturni život prestonice.

Vizija arhitekte Bogunovića

Sredinom prošlog veka, talas masovne urbanizacije i posleratne izgradnje pretio je da zauvek izbriše staru Skadarliju i zameni je modernim višespratnicama. Četvrt je sačuvana zahvaljujući dalekovidosti i trudu arhitekte Uglješe Bogunovića.

Bogunović je osmislio i sproveo projekat obnove koji je započeo 1966. godine. Ulica je pretvorena u pešačku zonu, vraćena je autentična kaldrma, postavljeni su prepoznatljivi fenjeri i obnovljene stare fasade. U okviru te velike obnove, spajanjem prizemnih stanova u kojima su nekada stanovali glumački velikani, 1969. godine zvanično je nastala kafana „Ima dana“.

 

View this post on Instagram

 

A post shared by Tamara Galliano (@bg.insajder)

Nazvana po čuvenoj starogradskoj romansi, kafana je dobila i svoj vizuelni pečat zahvaljujući slikaru Mariju Maskareliju, koji je zidove oslikao portretima slavnih stanara i posetilaca ove ulice.

Kafana „Ima dana“ ubrzo je postala nezaobilazna stanica za sve svetske putnike. Skadarliju i njene restorane posećivale su ličnosti poput britanske kraljice Elizabete, španskog kralja Huana Karlosa, političara Margaret Tačer i Džordža Buša Starijeg, ali i holivudske veličine poput Đine Lolobriđide i Berta Lankastera. Priznanje za autentičnost stiglo je i od prestižnog „Njujork tajmsa“, koji je u tri navrata pisao o ovom mestu u superlativima.

Ipak, njeno najvažnije utočište bili su sami Beograđani. Moma Kapor, Pavle Vuisić i Dragan Nikolić smatrali su je svojom drugom kućom, a anegdote kažu da je među tajnim gostima bio i sam Josip Broz Tito.

Izvor: BIZLife/K. J.

Foto: Unsplash/ Tobias Reich